Bảo mật trong hòa giải: “2 lớp” và “2 tầng”

Cũng giống như đối với phương thức trọng tài, bảo mật được coi là nguyên tắc nền tảng thiết yếu và chính là điểm hấp dẫn của phương thức hòa giải. Thực tiễn phát triển của phương thức hòa giải trên thế giới cho thấy, chìa khóa thành công của phương thức này phụ thuộc rất nhiều vào sự cởi mở của các bên trong việc chia sẻ các thông tin liên quan đến vụ tranh chấp. Nếu nguyên tắc bảo mật trong hòa giải không được đảm bảo thì các bên khó có thể thẳng thắn trao đổi với nhau và với hòa giải viên về việc giải quyết vụ tranh chấp và quá trình hòa giải sẽ rất dễ đi đến thất bại…

Mặc dù Nghị định 22/2017/NĐ-CP (NĐ22) về hòa giải thương mại quy định khá tương đồng với Luật Trọng tài thương mại năm 2010 về tính bảo mật nhưng trong thực tiễn, tính bảo mật trong hòa giải đòi hỏi cao hơn so với bảo mật tại trọng tài và được thể hiện ở nhiều “tầng lớp”, cấp độ khác nhau:

  1. Bảo mật “2 lớp” trong toàn bộ quá trình hòa giải

Bảo mật “2 lớp” này có nghĩa là gì?

  • Đầu tiên là bảo mật giữa các bên tham gia hòa giải và hòa giải viên: Toàn bộ thông tin liên quan đến vụ việc hòa giải đều phải được giữa bí mật giữa các bên tranh chấp và hòa giải viên, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận hoặc pháp luật có qui định khác. Việc tham gia của luật sư phải được sự đồng ý của cả hai bên và HGD. Các bên không được ghi âm, ghi hình phiên hòa giải. Nguyên tắc bảo mật trong hòa giải giúp các bên bảo vệ uy tín của nhau khi không muốn bất kỳ ai không tham gia thủ tục hòa giải biết được những gì họ đang tranh chấp.
  • Lớp thứ hai của bảo mật là giữa HGV với từng bên tranh chấp, điều đó có nghĩa là trong quá trình hòa giải, một Bên có thể trao đổi thông tin, cung cấp tài liệu riêng cho HGV trong những phiên làm việc riêng; các thông tin, tài liệu này là bí mật giữa bên đó và HGV và không được cung cấp cho bên còn lại, trừ khi bên cung cấp đồng ý. Như vậy, có thể thấy cấp độ bảo mật này thể hiện đặc trưng của hòa giải, thúc đẩy các bên chia sẻ những khó khăn, tình huống khó xử, nhạy cảm, hoặc cảm xúc của mình cho HGV và chỉ cho riêng HGV; từ đó giúp HGV hiểu sâu nhu cầu và lợi ích của mỗi bên, hiểu được “phần chìm của tảng băng” tranh chấp và nhận định các tín hiệu có thể giúp tiến triển trong hòa giải. Lớp bảo mật thứ hai này chính là điểm khác biệt rất lớn giữa quy trình hòa giải và quy trình trọng tài.

Hai lớp bảo mật trong hòa giải này được nêu rất rõ tại Điều 13 Quy tắc hòa giải của VICMC.

  1. Bảo mật “2 tầng”- trong và sau quá trình hòa giải

Nguyên tắc bảo mật được đảm bảo trong suốt quá trình hòa giải, từ khi bắt đầu hòa giải cho đến khi kết thúc hòa giải. Một bên nếu đạt thỏa thuận thì là tốt nhưng nếu không thành công thì các bên vẫn có thể tiếp tục tiến hành bước tiếp theo theo qui trình tố tụng trọng tài hoặc tòa án.

Theo Điều 10 của Luật mẫu của Uncitral về hòa giải thương mại, Điều 15 Quy tắc hòa giải của Trung tâm hòa giải thương mại quốc tế Việt Nam (VICMC), các bên tham gia hoà giải không được cung cấp thông tin trong quá trình hoà giải để làm căn cứ hay chứng cứ cho quá trình tố tụng sau đó. Đây là một ‘nút chặn” tránh việc “tràn” thông tin hòa giải sang các giai đoạn tố tụng sau này. Với nguyên tắc này, các bên yên tâm cởi mở, chia sẻ thẳng thắn và thoải mái trong việc xây dựng giải pháp để thúc đẩy hòa giải, từ đó tăng cường tính hiệu quả của hòa giải.

Nguồn:

  1. Xem thêm: https://tapchitoaan.vn/bai-viet/phap-luat/tinh-bao-mat-trong-hoa-giai-thuong-mai#_ftn2
  2. Điều 10 của Luật mẫu Uncitral về Hòa giải thương mại (bảng tiếng Anh) tại: https://www.uncitral.org/pdf/english/texts/arbitration/ml-conc/03-90953_Ebook.pdf
  3. Luật Trọng tài thương mại 2010
  4. Nghị định 22/2017/NĐ-CP về hòa giải thương mại

Xem các bài viết khác tại: https://vicmc.vn/tri-thuc/

Ban Thư ký VICMC

Các bài viết trước

Buổi học về hòa giải của lớp Luật sư Hội nhập Quốc tế khóa IV tại Hà Nội

Trong hai ngày 07-08/08/2021, Chủ tịch Trung tâm Hòa giải Thương mại Quốc tế Việt Nam (VICMC) – Luật sư Nguyễn Hưng Quang và các Hòa giải viên của Trung tâm đã tham gia giảng dạy về giải quyết tranh chấp thương mại, đầu tư quốc tế bằng hòa giải cho lớp Luật sư Hội nhập Quốc tế khóa IV tại Hà Nội.

Viết một bình luận